Harmonogram produkcji to jeden z elementów zarządzania procesami produkcyjnymi w wielu firmach. Czym jest harmonogram produkcji? Jakie są jego główne elementy oraz jak nowoczesne technologie mogą zrewolucjonizować ten proces? O tym poniżej.
Harmonogram produkcji, jest planem, który określa jakie produkty mają być wyprodukowane, kiedy, w jakiej ilości i jakie zasoby zostaną wykorzystane w trakcie jego realizacji. Harmonogramowanie produkcji musi uwzględniać dostępność surowców, maszyn oraz pracowników.
Główny harmonogram produkcji, znany również jako Master Production Schedule (MPS), to kluczowe narzędzie w planowaniu produkcji. Jego głównym zadaniem jest określenie które produkty, w jakiej ilości i w jakim terminie powinny być wyprodukowane. Jest tworzony dla określonego okresu. MPS jest fundamentem dla wszystkich dalszych planów operacyjnych w produkcji i stanowi most pomiędzy planowaniem strategicznym a operacyjnym.
Zarządzanie w oparciu o harmonogramy produkcji teoretycznie powinno przynosić wiele korzyści:
Jednak w praktyce użytkowania systemów do harmonogramowania produkcji (systemy klasy APS) okazało, że narzędzia te umożliwiają osiągnięcie powyższych korzyści w mocno ograniczonym zakresie.
Coraz częściej w wyniku zmienności, czyli odstępstw od przyjętych założeń planistycznych, harmonogramy produkcji staja się nieaktualne już kilka - kilkanaście minut po ich obliczeniu i opublikowaniu. Taka sytuacja powoduje przestoje i mikroprzestoje pracowników produkcyjnych, które znacząco obniżają produktywność. Rynek wymaga elastyczności co kłóci się z praktyką „zamrażania planu”.
Podstawą tradycyjnej metody zarządzania produkcją są systemy APS. Każdy harmonogram produkcji w rzeczywistości jest symulacją. Oznacza to, że przed uruchomieniem harmonogramowania, należy:

Na podstawie tych założeń APS przeliczy symulację, tzn. w wyniku harmonogramowania przygotuje szczegółowy harmonogram produkcji. Realizacja każdego takiego harmonogramu produkcji jest możliwa tylko w jednym przypadku - gdy w rzeczywistych warunkach biznesowych i produkcyjnych uda się wypełnić wszystkie jego założenia. Jeśli nie jest to możliwe, czyli któreś z założeń planu nie zostało spełnione, należy szybko wprowadzić korektę i zasymulować nowy harmonogram produkcji.
W praktyce, w przypadku dużej zmienności parametrów planistycznych, planiści nie nadążają z opracowywaniem nowych planów. Dlatego, by przyśpieszyć harmonogramowanie, twórcy systemów APS opracowali szereg uproszczeń. W ich wyniku:
Dodatkowo, w imię „dobrych praktyk” w ramach wdrożenia systemów planistycznych, dąży się do ujednolicenia czasu realizacji danej operacji technologicznej przez wszystkie zasoby, co prowadzi do sytuacji, że ze względów planistycznych, ustala się ten czas na poziomie czasu średniego lub poniżej tego czasu. Skutkiem takiego najbardziej produktywni pracownicy pracują z obniżoną wydajnością, ale zgodnie z harmonogramem produkcji. Ponadto dąży się do „zamrażania planu” na określony czas, celem uniknięcia zmienności, związanej ze stanem zleceń (nowe zlecenia, zmiany terminu, zmiany w ilościach), przez co firmy tracą tak istotną w obecnych warunkach gospodarczych elastyczność.
Wszystkie powyższe problemy związane z zarzadzaniem produkcją w oparciu o harmonogramy produkcji rozwiązują systemy MOM (ang. Manufacturing Operations Management) nowej generacji. Ich działanie oparte jest nie o system APS, ale na autonomicznym systemie decyzyjnym klasy ADS (ang. Autonomous Decision-Making System). Pierwszym systemem klasy ADS na świecie jest IPOsystem.
IPOsystem automatyzuje procesy planowania, bezpośredniego zarządzania zasobami i automatycznego zbierania precyzyjnych danych o rzeczywistym przebiegu procesów produkcyjnych.
System na podstawie wprowadzonych danych o dostępności i umiejętnościach wszystkich zasobów produkcyjnych (pracowników i maszyn) oraz uruchomionych zleceń produkcyjnych, samodzielnie zarządza realizacją wszystkich prac na halach produkcyjnych, bez konieczności harmonogramowania.
Zarządzanie produkcją z wykorzystaniem IPOsystem składa się z następujących kroków:
Dzięki zaawansowanej technologii, IPOsystem umożliwia firmom produkcyjnym skuteczne zarządzanie zasobami oraz operacjami, eliminując przy tym wiele tradycyjnych wyzwań związanych z harmonogramowaniem produkcji i nadzorem. IPOsystem to:
Uważasz, że Twój obecny system oparty o planowanie produkcji przeszkadza w rozwoju Twojej firmy? Chcesz dowiedzieć się więcej o automatyzacji decyzji w obszarze produkcji i nowoczesnych systemach zarządzania? Zapraszamy do kontaktu z naszym zespołem ekspertów. Sprawdź, jak możemy pomóc Twojej firmie w osiągnięciu wyższej produktywności i innowacyjności.
Celem harmonogramowania jest tworzenie planów produkcji, które w założeniu mają zapewnić optymalne wykorzystanie zasobów oraz terminową realizację zamówień. W praktyce coraz częściej stosuje się efektywniejsze metody zarządzania produkcją, w tym systemy klasy ADS (Autonomous Decision System) – autonomiczne systemy decyzyjne. Jednym z przykładów takiego podejścia jest polski system IPOsystem.
Tradycyjne harmonogramowanie produkcji często pomija operacje okołoprodukcyjne, takie jak transport międzyoperacyjny, wydanie materiałów z magazynu czy kontrola jakości, ponieważ trudno jest określić dla nich precyzyjne normy czasowe. W efekcie plan nie odzwierciedla w pełni rzeczywistych warunków produkcji.
Precyzyjnie realizowane harmonogramowanie produkcji może ograniczyć straty wynikające z przestojów, nadprodukcji oraz nieefektywnego wykorzystania maszyn i pracowników. Z kolei błędne planowanie generuje dodatkowe koszty, obniża produktywność i spowalnia realizację zleceń.
Do typowych problemów należą m.in. nieuwzględnianie różnic w rzeczywistych umiejętnościach pracowników, pomijanie operacji okołoprodukcyjnych, niska elastyczność w przypadku zdarzeń losowych oraz konieczność „zamrażania planu”, co w praktyce obniża produktywność.
Nieaktualny harmonogram produkcji prowadzi do przestojów i mikroprzestojów, obniża produktywność, zwiększa koszty oraz wymusza ręczne zarządzanie procesami przez managerów produkcji i brygadzistów.
Systemy APS opierają się na sztywnych założeniach, a w praktyce zamówienia klientów, dostępność surowców i warunki produkcji zmieniają się dynamicznie. Przez to harmonogramy szybko się dezaktualizują i wymagają częstych korekt, co ogranicza ich efektywność.
Innowacyjne systemy do zarządzania produkcją, takie jak IPOsystem, eliminują konieczność harmonogramowania. Dzięki autonomicznym algorytmom decyzyjnym wspartym wąską sztuczną inteligencją system w czasie rzeczywistym podejmuje decyzje operacyjne, zwiększając elastyczność i produktywność firm.
Alternatywą są autonomiczne systemy decyzyjne klasy ADS, takie jak IPOsystem. Zamiast generować szczegółowy harmonogram, system w czasie rzeczywistym podejmuje decyzje o przydziale zadań do zasobów, co zwiększa elastyczność i produktywność przedsiębiorstwa.
IPOsystem nie zarządza produkcją w oparciu o harmonogramy, lecz w czasie rzeczywistym decyduje, które zadanie ma zostać wykonane, przez kogo i na jakim stanowisku pracy. Dzięki temu ogranicza przestoje i pozwala maksymalnie wykorzystać dostępny czas pracy ludzi i maszyn.
Tak. Nowoczesne autonomiczne systemy decyzyjne klasy ADS, których prekursorem jest IPOsystem, pozwalają na pełną automatyzację planowania oraz bezpośredniego zarządzania zasobami. Dzięki temu firma może działać jak samoorganizująca się fabryka, bez potrzeby ręcznego tworzenia i korygowania harmonogramów produkcji.